السيد الخميني ( مترجم : محمد موسوى بجنوردى )

109

مباحث حقوقى تحرير الوسيلة ( فارسى )

اشكال وجود دارد . مسأله 25 - بر هيچ كس جايز نيست در كوچه‌اى كه بن‌بست است اتاق شاه‌نشين و يا بالكن و يا سايبان بسازد و يا ناودان كار بگذارد و درى باز كند و يا سرداب حفر نمايد و هر گونه كارى از اين دست صورت دهد چه ضرر داشته باشد و چه نه مگر اينكه تمام ساكنان بن‌بست اجازه‌ى اين كار را بدهند هم‌چنين بر هيچ يك از ساكنان بن‌بست جايز نيست كه اين كار را انجام دهند مگر با اجازه‌ى تمامىشركاى آن بن‌بست اگر يكى غير از اهالى آن محل و يا يكى از اهالى آن با همه‌ى ساكنان مصالحه نمود كه يكى ازكارهاى بالا را انجام دهد صحيح و درست است چه مصالحه معوض باشد چه غير معوض ان شاءللَّه در كتاب احياء موات پاره‌اى از مسائل مربوط به راه خواهد آمد . مسأله 26 - بر هيچ كس جايز نيست كه روبروى درب همسايه‌ى خود بنايى احداث نمايد و يا اينكه سرتير منزل خود را بر روى آن بگذارد مگر اينكه در اين كار اذن گرفته و رضايت او را جلب نموده باشد . اگر همسايه‌اى چنين تقاضايى داشته باشد ، اجابت آن بر وى واجب نيست ، هر چند اين كار مستحب مؤكد است . حال اگر با اذن و رضايت او سر تير خود را بر سر ديوار همسايه گذاشت اگر اين اذن عنوان لازم الوفايى داشت به طور مثال شرطى بود در ضمن عقد و يا اينكه مصالحه‌اى بر روى آن انجام شده بود ، و يا از هر راه ديگر مانند شرط و صلح ، همسايه نمىتواند از اذن خود عدول نمايد ولى اگر اجازه‌ى رخصت وى ابتدايى بود مىتواند قبل از اينكه سرتير و سقف بر روى ديوار گذاشته شود از اين اجازه‌ى خود عدول نمايد اما بعد از ساخته شدن بنا اين احتياط را ترك نكند كه با وى مصالحه نموده و رضايت يكديگر را حاصل نمايند حال يا به اينكه اجازه بگيرد و بناى او را بر روى ديوارش باقى گذارد و يا اينكه آن را خراب نموده و خسارت او را بدهد هر چند جواز رجوع بدون دادن خسارت به ذهن نزديك‌تر است . مسأله 27 - به كسى كه در ديوار شريك فرد ديگرى است جايز نيست در آن ديوار تصرفاتى از قبيل ساختن بنا ، سقف و . . . مانند اينكه چوب و ميخ در آن بكوبد مگر اينكه از شريك خود كسب اجازه نموده باشد و يا اينكه رضايت او را به شاهد مال كشف كرده باشد همچنين ديگر تصرفات مانند آويختن لباس به آن ، تكيه بر آن كردن ، دست گذاشتن بر آن نيز همين گونه است . ظاهراً اين‌گونه امور ناچيز نيازى به اذن شريك ندارد سيره هم بر اين امر جارى است ، بله اگر شريك تصريح به منع كند و نارضايتى خود را اظهار نمايد ، آن وقت ديگر اين‌گونه تصرفات جايز نيست . مسأله 28 - اگر ديوار مشترك فرو بريزد و يكى از دو شريك قصد نكند كه آن را تعمير نمايد ، شريك ديگر مجبور نيست كه در كار تعمير شركت نمايد حال آيا مىتواند از مال